สติ กับ สมาธิ สัมพันธ์ กันอย่างไร นี้เป็นคำถาม
ที่สร้างสรรค์ ที่หาได้ยาก ในเวบฯ

คำถาม ที่ถามว่า “สติ กับ สมาธิ สัมพันธ์ กันอย่างไร” แม้จะสั้น ถ้าจะตอบให้เกิดความเข้าใจอย่างแท้จริง ตามหลักวิชชา ก็ต้องตอบยาว ข้าพเจ้าจะพยายามย่อความให้สั้นที่สุดเพื่อจะได้อ่านง่ายไม่เบื่อหรือขี้เกียจอ่าน ดังต่อไปนี้

1.สมาธิ ถ้ากล่าวถึงเพียงคำเดียว อันหมายถึง สมาธิ ที่มีอยู่ในตัวบุคคลตามธรรมชาติ ย่อมเป็นเหตุ อันให้ถึงความดับทุกข์
2.สมาธิ แม้จะมีอยู่ในตัวบุคคลตามธรรมชาติอยู่แล้ว แต่ในการปฏิบัติธรรม จะต้องปฏิบัติ หรือฝึก สมาธิ เพิ่มเติม ดังนั้น สมาธิ ในความหมายนี้ เป็นผล แห่งการปฏิบัติ ตามหลักการ หรือรูปแบบการปฏิบัติ อันมีหลากหลายวิธี เช่น นั่ง เดิน ยืน นอน ฯ

สมาธิ ชั้นที่ 1 ได้แก่

สมาธิ ชั้นพื้นฐาน นั้น ท่านทั้งหลายต้องจดจำ ให้แม่นมั่น และแม่นยำ เพื่อเป็นเครื่องเตือนตัวเองอยู่เสมอว่า

สมาธิ ชั้นพื้นฐาน คือ " การฝึก หรือปฏิบัติ เพื่อควบคุม ความคิด ความรู้สึก และอารมณ์ มิให้ฟุ้งซ่าน หรือ การฝึก ปฏิบัติ สมาธิ ชั้นพื้นฐาน เพื่อ ควบคุม ความคิด ความรู้สึก และอารมณ์ มิให้เกิดขึ้น ขณะปฏิบัติ"

แต่ตามธรรมชาติ ของมนุษย์ ล้วน ต้องมีความรู้สึก เมื่อได้สัมผัสทางอายตนะ ไม่ว่าจะเป็นทาง หู ตา จมูก ลิ้น กาย ใจ และไม่ว่าจะเป็นการสัมผัส ที่ได้เคยสัมผัสผ่านไปนานเท่าไหร่ก็ตาม แต่ความจำการสัมผัสนั้นยังอยู่ภายในร่างกาย หรือจะเป็นการสัมผัส ณ. ปัจจุบัน ก็ตามแต่

ตามที่ได้กล่าวไว้ในตอนที่หนึ่ง ถึงลักษณะ และความหมายของสมาธิ ซึ่งล้วนเกี่ยวข้องสัมพันธ์ กับระบบสรีระร่างกาย และหลักวิชาการด้านต่างๆ ในตอนนี้จะกล่าวถึง สาเหตุของการที่จำเป็นต้องมีบรรทัดฐานในการปฏิบัติสมาธิ อันเป็นการพัฒนาพุทธศาสนา ในยุคสมัยนี้ เนื่องด้วย ศาสนาใดใด ก็ตาม ย่อมมีหลักปฏิบัติ เพียงหนึ่ง เดียว ในนิกายแห่งศาสนานั้นๆ ไม่มีการนำหลักปฏิบัติ ออกไปแบ่ง
แยก หรือนำหลักปฏิบัติ ไปคิดเอาเอง โดยที่ไม่รู้จริง ไม่เป็นไปตามหลักธรรมชาติ หรือไม่เป็นไปตามระบบของสรีระร่างกาย สิ่งแวดล้อม

คำว่า "บรรทัดฐาน" หมายถึง "แบบแผน สำหรับการยึดถือเป็นแนวทางในการปฏิบัติ" (จากพจนานุกรมไทย ราชบัณฑิตยสถาน)

เหตุที่ข้าพเจ้านำมาตั้งเป็นกระทู้นี้ จุดประสงค์ก็เพื่อ ความเป็น อันหนึ่งอันเดียวกัน หรือความถูกต้องในการฝึกปฏิบัติสมาธิ ไม่ให้มีความคิดแตกแยก บ้างไปฝึกแบบหนึ่ง บ้างไปฝึกอีกแบบหนึ่ง ดังนั้น ในกระทู้นี้ จึงจะอธิบายในเรื่องของสมาธิ แบบพิสดาร คือ แบบละเอียด ให้ท่านทั้งหลาย โดยเฉพาะ ผู้ที่เกี่ยวข้องในทางพุทธศาสนา ได้นำไปใช้เป็นบรรทัดฐาน ในการเผยแพร่ หรือสอน หรือแนะนำ ให้กับผู้ศรัทธา เพื่อมิให้เกิดการแก่งแย่งในเชิงพาณิชย์ จนทำให้หลักปฏิบัติที่แท้จริงสูญหาย หรือศาสนาเสื่อมโทรมลง เพราะเพียงเพื่อหวังทรัพย์ หรืออื่นใด

ศาสนาช่วยอะไรได้บ้าง ในยุค เศรษฐกิจฝืดเคือง น้ำมันแพง เครื่องอุปโภค บริโภคราคาแพง โดยเฉพาะศาสนาพุทธ

ในที่นี้จะไม่กล่าวถึงคนในศาสนาอื่นๆ เพราะทุกคนรู้เห็น และทราบกันดี ถึงความอยากชนะ ซึ่งกันและกัน ด้วยความโลภ ด้วยความแค้น อันไม่สามารถกล่าวถึงได้ เพราะมันจะเป็นการให้ร้ายศาสนาอื่นๆ

ดังนั้น จึงจะกล่าวถึงเฉพาะ ศาสนาพุทธ และบุคคลที่นับถือศาสนาพุทธ ทั้งหลาย ว่า หลักธรรมทางศาสนาพุทธ ช่วยอะไรประชาชนคนทั้งหลาย ได้บ้าง

ถ้าทุกคนที่เป็นคนไทย รุ้จักใช้ธรรมะทางศาสนา มาเป็นเครื่องเป็นปัจจัย เป็นแนวทางในการดำเนินชีวิต เป็นแนวทางในการปฏิสัมพันธ์ สังคมเป็นอยู่ร่วมกัน ประชาชนคนไทยทั้งหลายล้วนต้องอยู่ร่วมกันอย่างมีความสุขไม่เดือดร้อน

ความจริงแล้ว เกี่ยวกับเรื่องพลังจิตนี้ หลายๆท่านคงมีความคิดว่า น่าจะอยู่ในหมวดอื่น
แต่ในทางที่เป็นจริงแล้ว พลังจิต เป็น อภิญญา หรือจะเรียกว่า อภิญญา ก็คือ พลังจิต ก็คงจะได้
คำว่าพลังจิต หลายๆคน เมื่อเห็น แล้วคงเข้าใจว่า พลังจิต ก็คือ อำนาจจิต หรือ กำลังของจิต หรือ ความเข้มแข็งของจิต อะไรทำนองนั้น

ซึ่งในทางที่เป็นจริงแล้ว พลังจิต มิใช่มีความหมายถึงกำลังของจิตหรือความเข้มเข็งของจิต หรืออำนาจจิต เพราะมันเป็นเรื่องที่เขียนกัน เข้าใจกันง่าย แต่ไม่สามารถอธิบายได้ว่า พลังจิตที่แท้จริง คืออะไร เกิดขึ้นได้อย่างไร